22.01.2009 Vaarwegen bieden hoogste rendement

Investeringen in infrastructuur voor de binnenvaart blijven achter bij de groei van het vervoer over water. Dat concludeert onderzoeksinstituut NEA. Er wordt in Europa vooral geïnvesteerd in wegen en spoorwegen. Slechts één procent van het budget gaat op aan vaarwegen. Maar dat leverde wel een stijging in vervoerde lading op van vijftien procent. Daar kunnen weg en spoor niet aan tippen.

Volgens NEA werd van 1995 tot 2005 circa 800 miljard euro geïnvesteerd in de Europese infrastructuur. Jaarlijks ontving het wegtransport gemiddeld 49 miljard euro (64% van de totale investering), spoor ontving gemiddeld 26 miljard euro per jaar (32%), zeehavens ontvingen gemiddeld twee miljard euro (3%) en de binnenvaart tot slot gemiddeld acht miljard euro (1%). Omdat er op het water nog genoeg ruimte is, had de binnenvaart volgens NEA met meer investeringen harder kunnen groeien.

De groei van de binnenvaart gebeurt dus praktisch onafhankelijk van investeringen in de infrastructuur. Bij het wegvervoer is deze balans meer aanwezig. De investeringen in de wegvervoerinfrastructuur faciliteren de autonome groei van het wegvervoer. Bij het spoor hebben de investeringen de sterkste relatie met de groei van het vervoer. De investeringen hebben geleid tot een groei van circa 25 procent in tien jaar in West-Europa. Die stijging volgde na decennia van stagnatie. Daarvoor was wel een groei van de investeringen met 81 procent nodig.

Onaanvaardbaar
CDA-Europarlementariër Corien Wortmann vindt de één procent aan investeringen voor de binnenvaart onaanvaardbaar. ‘Dat is precies de reden dat wij een paar jaar geleden met het actieplan Naiades zijn gekomen. Wat het percentage aan investeringen in de binnenvaart hierdoor precies wordt, weet ik niet. Maar door Naiades gaat er de komende jaren wel veel meer geld naar de binnenvaart. Dat zie je nu al. Er gaat nu al een forse pot met geld naar de Maaswerken. Dat is wat mij betreft nog niet genoeg. Zo loopt het nieuwe kanaal Seine-Nord straks van Gent naar Parijs. Maar als het aan mij ligt begint het kanaal in Terneuzen.

‘Ook voor kleinere projecten moet geld beschikbaar komen. Daarom hebben we onlangs de voorwaarden voor subsidie in het kader van Marco Polo versoepeld. De drempel bleek zo hoog, dat de binnenvaart weinig gebruik maakte van de regeling.'

Crisis
De EU heeft eind vorig jaar ruim 1800 miljard euro beschikbaar gesteld om de financiële crisis in Europa het hoofd te bieden. Een aanzienlijk deel hiervan wordt aangewend voor investeringen in infrastructuur. Ook de regeringen van Nederland en Duitsland hebben stimuleringsplannen in voorbereiding. Volgens NEA moeten de overheden zich terdege afvragen hoe efficiënt kan worden geïnvesteerd om 'het meeste waar voor ons geld te krijgen' en de economie te stimuleren. Hoewel de onderzoekers vaststellen dat investeren in harde infrastructuur en het oplossen van knelpunten ‘bittere noodzaak' blijft, vinden ze dat de nadruk van toekomstige investeringen veel meer gericht moet zijn op optimalisering van multimodaal vervoer dan op elke modaliteit afzonderlijk.

Om de schippers ook in het dagelijkse werk tegemoet te komen, gaat de Europese Commissie de staat van onderhoud van de vaarwegen in kaart brengen. ‘De bedoeling is zichtbaar te maken waar het onderhoud tekort schiet', vertelt Wortmann. ‘In de staten waar dat tekort schiet, gaan wij de overheid daarop aanspreken. Er moet uiteindelijk toch meer over water.'

Innovatie
De vraag naar vervoer neemt tot 2020 alleen nog maar verder toe, zo blijkt volgens NEA uit alle prognoses. ‘Nog scherpere prioriteit stellen aan innovatie, zoals verbeterde motortechnologie en milieuvriendelijk transport en intensivering van de verbetering van het spoor en integratie van systemen zijn dringend aan te bevelen, om de Europese economie de benodigde stimulans te geven en onze wereldpositie veilig te stellen. Voor toekomstige investeringen verdient het aanbeveling vooraf een gedegen analyse te maken over de effectiviteit van investeringen.'

Het zal geen toeval zijn dat NEA juist voor die analyse een instrument heeft ontwikkeld waarmee de effectiviteit van investeringen in infrastructuur kunnen worden beoordeeld.

Bron: schuttevaer.nl

Deel dit artikel: